شالدون دیالیز دوراه

شالدون دیالیز دوراه: مراقبت، انواع، و تفاوتها:

شالدون دیالیز  یک کاتتر موقت و غیرتونلی است که برای دسترسی عروقی در همودیالیز حاد استفاده دارد. این کاتتر معمولاً در وریدهای بزرگ مانند ژوگولار داخلی یا فمورال قرار میگیرد و به دلیل طراحی خاص خود، جریان خون بالایی را برای دیالیز فراهم میکند.

انواع کاتتر شالدون:

1. شالدون دیالیز دوراه: رایجترین نوع، با دو مجرا برای خروج و بازگشت خون.
2. سه راه (Triple-Lumen): برای مواردی که نیاز به تزریق همزمان دارو یا مایعات است، اما کمتر در دیالیز استفاده دارد.

آموزش قرار دادن شالدون دیالیز :

• تکنیک استریل: استفاده از لباس جراحی، دستکش، و پوشش استریل.
• هدایت سونوگرافی: برای کاهش عوارضی مانند پنوموتوراکس.
• محل قرارگیری: ورید ژوگولار داخلی (ترجیحاً سمت راست) یا فمورال.
• تأیید موقعیت: با اشعه ایکس یا اکوکاردیوگرافی.

تفاوت شالدون دیالیز دوراه با پرمیکت دیالیز و کاتتر سی وی سی (CVC):

1. پرمیکت (Permicath):
   • تونلی و دایمی: برای دیالیز مزمن، با کاف زیرپوستی برای کاهش عفونت.
   • جنس سیلیکون: نرمتر و سازگارتر برای استفاده طولانی.
2. سی وی سی (CVC):
   • کاربرد عمومی: بیشتر برای تزریق دارو یا مایعات، نه دیالیز.
   • لومن کوچکتر: جریان خون کمتر نسبت به شالدون.

مراقبت از شالدون دیالیز دوراه یا سه راه:

• پانسمان منظم: تعویض هر ۴۸-۷۲ ساعت با مواد استریل.
• شستشوی هپارینه: پس از هر دیالیز برای جلوگیری از لخته.
• پرهیز از رطوبت: جلوگیری از خیس شدن محل در حمام یا استخر.
• بررسی روزانه: علائم قرمزی، تورم، یا ترشح.

علائم عفونت کتتر همودیالیز موقت( شالدون دیالیز ):

• محلی: قرمزی، گرمی، درد، ترشح چرکی.
• سیستمیک: تب، لرز، افت فشار خون، یا افزایش CRP.
• مشکلات عملکردی: کاهش جریان خون، لختگی مکرر.

درمان عفونت محل قرار گیری شالدون دیالیز دوراه و سه راه:

1. آنتیبیوتیک تجربی: مانند ونکومایسین + سفازولین.
2. کشت خون و ترشح: برای تطبیق درمان.
3. خارج کردن کاتتر: در موارد عفونت شدید یا عدم پاسخ به درمان.
4. جایگزینی کاتتر: در محل دیگر در صورت نیاز ادامه دیالیز.

پیشگیری از عوارض شالدون :

• استفاده صحیح: دسترسی تنها توسط پرسنل آموزش دید.
• پانسمان ترانسپارنت: برای نظارت مداوم بر محل.
• آموزش بیمار: گزارش سریع علائم غیرعادی.

شالدون در اطفال: نکات کلیدی و مراقبت های ویژه:

شالدون دیالیز دوراه در اطفال به عنوان یک روش دسترسی عروقی موقت برای همودیالیز یا سایر درمانهای ضروری در نوزادان و کودکان استفاده دارد. این کاتتر به دلیل اندازه کوچکتر و طراحی ویژه برای بدن حساس کودکان، نیازمند تکنیکهای خاص و مراقبتهای دقیق تر نسبت به بزرگسالان است.

ویژگی های شالدون دیالیز دوراه اطفال:

1. اندازه کوچکتر:
   • قطر و طول کاتتر متناسب با وزن و سن کودک (معمولاً ۴Fr تا 8Fr).
   • لومن های باریک تر برای کاهش آسیب به عروق کوچک.
2. جنس نرم و انعطاف پذیر:
   • سیلیکون یا پلیاورتان برای جلوگیری از آسیب به دیواره عروق.
3. محل قرارگیری:
   • ورید ژوگولار داخلی (ترجیحاً سمت راست) برای کاهش خطر عوارض.
   • ورید فمورال در موارد اضطراری یا نوزادان نارس.
   • گاهی ورید سابکلاوین (با احتیاط بهدلیل خطر تنگی عروق در اطفال).

موارد استفاده از شالدون دیالیز دوراه در اطفال:

• نارسایی کلیوی حاد (AKI) ناشی از شوک، سپسیس یا مسمومیت.
• کودکان مبتلا به بیماریهای مزمن کلیوی که هنوز فیستول یا گرافت آماده ندارند.
• تنظیم الکترولیتها یا تزریق داروهای اضطراری.

تفاوت شالدون دیالیز دوراه اطفال با بزرگسالان:

• حساسیت بالاتر به عفونت: سیستم ایمنی ضعیفتر کودکان، نیاز به ضدعفونی دقیق تر دارد.
• چالشهای فنی: عروق کوچکتر، نیاز به استفاده از سونوگرافی با وضوح بالا و مهارت بالاتر برای قرارگیری صحیح.
• نیاز به آرام بخشی یا بیهوشی: برای جلوگیری از حرکت کودک حین عمل.

 قرار گیری شالدون در اطفال:

1. آماده سازی کودک:
   • استفاده از آرامبخش یا بیهوشی عمومی در صورت نیاز.
   • تثبیت موقعیت کودک با کمک پرسنل.
2. تکنیک استریل:
   • استفاده از پوشش های استریل کامل (گاون، دستکش، ماسک).
3. هدایت با سونوگرافی:
   • برای شناسایی دقیق عروق و جلوگیری از پنوموتوراکس یا خونریزی.
4. ثبت طول کاتتر:
   • محاسبه دقیق بر اساس قد و وزن کودک (بهعنوان مثال در نوزادان: عمق ۲-۳ سانتیمتر برای ورید ژوگولار).

مراقبت های ویژه از شالدون دیالیز دوراه و سه راه اطفال:

• پانسمان ترانسپارنت: تعویض هر ۴۸ ساعت و پس از هرگونه آلودگی.
• شستشوی هپارینه: پس از هر بار استفاده برای جلوگیری از ترومبوز (حجم هپارین متناسب با وزن کودک تنظیم گردد).
• پیشگیری از جابجایی: ثابت کردن کاتتر با چسبهای مخصوص و استفاده از لباسهای محافظ.
• پایش مداوم: بررسی روزانه محل ورود کاتتر برای علائم عفونت یا التهاب.

علائم عفونت شالدون در اطفال:

• محلی: قرمزی، تورم، ترشح چرکی یا خوناب.
• سیستمیک: تب غیرقابل توجیه، لرز، کاهش فعالیت یا تغذیه، تحریک پذیری.
• آزمایشگاهی: افزایش CRP، لکوسیتوز در آزمایش خون، کشت مثبت خون.

درمان عفونت شالدون در کودکان:

1. آنتیبیوتیکهای تجویزی:
   • ترکیبی از ونکومایسین (۱۵-۲۰ mg/kg/dose) و سفوتاکسیم (۵۰-۱۰۰ mg/kg/day) به صورت تجربی.
   • تنظیم دوز بر اساس وزن و سن کودک.
2. کشت خون و حساسیت آنتیبیوتیکی: برای درمان هدفمند.
3. خارج کردن کاتتر: در موارد زیر ضروری است:
   • تب پایدار بیش از ۴۸ ساعت علیرغم آنتیبیوتیک.
   • عفونت قارچی (مثل کاندیدا).
   • ترومبوفلبیت یا آبسه محل کاتتر.
4. جایگزینی کاتتر: در صورت نیاز، در محل دیگر و پس از کنترل عفونت.

پیشگیری از عوارض در اطفال:

• استفاده از پروتکل های استریل: بهویژه در بخشهای NICU و PICU.
• آموزش خانواده: جلوگیری از دستکاری کاتتر توسط کودک، روشهای شستشوی دست، و شناسایی علائم هشدار.
• جایگزینی زودهنگام: در صورت امکان، تبدیل شیلدون به فیستول یا گرافت در کودکان با دیالیز مزمن.

جایگزین های شالدون در اطفال:

1. دیالیز صفاقی: در نوزادان نارس یا کودکان با وزن کمتر از ۱۰ کیلوگرم.
2. فیستول شریانی-وریدی (AVF): برای کودکان بالای ۲۰ کیلوگرم با بیماری کلیوی مزمن.
3. کاتتر نافی: در نوزادان تازه متولد شده (تا ۱ هفته اول زندگی).

کتتر سی وی لاین بی بران المان و ارو از برندهای معروف بازارند.